Wyssać czy zostawić żądło? Co zrobić jak ugryzie osa?

Fala upałów nadeszła, a wraz z nią leżaki, kocysie i upragnione „chilowanie” po pracy. Beztroskie pląsy po trawie, gdzie przy nisko rosnących roślinach swój raj mają trzmiele i pszczoły miodne, mogą skutkować użądleniem. Ich koleżanki, żółte osy, także mają podziemne gniazda między kępkami traw. Osy pospolite pojawią się gdy tylko poczują słodki zapach (hmmm… słodu?:). Ostatnio w takiej właśnie sytuacji się znalazłam. Leżaczek, plaża miejska i benc! W ręką dziabła mnie osa. Pomyślałam, że warto pamiętać, jak się zachować w takiej sytuacji.

Co zrobić jak ugryzie osa?

– Wyssać żądło- NIE
– Zostawić- Też NIE
– Czyli jak – usunąć? TAK

Zdecydowanie należy usunąć żądło, ponieważ woreczek jadowy może dalej wydzielać jad do skóry.
Do usunięcia żądła można użyć czegoś o ostrej krawędzi np. karty płatniczej czy dowodu osobistego, ustawionego prawie równolegle do powierzchni skóry i przyciskając blisko przy miejscu użądlenia.

Przy usuwaniu nie należy łapać żądła chwytem pensetowym (w dwa palce), ponieważ można ścisnąć woreczek jadowy i wyzwolić dodatkową porcję jadu do skóry. Można zastosować miejscowy ucisk, zmniejszający wchłanianie jadu oraz położyć zimny kompresu – z tego co akurat zimne macie pod ręką.

– Czy warto czymś posmarować- TAK

Czym smarować po ukąszeniu przez owady?

Żeby zmniejszyć rumień, obrzęk i świąd zalecane są preparaty kortykosteroidowe, w maści lub kremie – może akurat macie coś w domowej apteczce. Wystarczy zastosowanie kortykosteroidów o niskiej lub umiarkowanej sile działania (0,5% krem hydrokortyzonowy albo Laticort – krem).

Można także użyć dostępnych w aptece bez recepty środków o działaniu przeciwświądowym i przeciwalergicznym (np. Fenistil w żelu), czy też miejscowo znieczulających i ochładzających (np. Sarnol).

Świąd towarzyszący zmianom miejscowym prowadzi do drapania i następnie zakażeń bakteryjnych, dlatego dobre jest stosowanie kortykosteroidów z dodatkiem środków przeciwbakteryjnych. W takim przypadku można również zalecić użycie 1-2% maści detreomycynowej – 2 razy dziennie przez kilka dni.

Na pocieszenie – jeśli to pszczoła – to był jej ostatni raz…

Pszczoła miodna ma żądło zaopatrzone w zadziory, które po użądleniu utrzymują się w skórze. Po użądleniu pszczoła miodna ginie, ponieważ wytrzewia się, czyli pozbywa się swoich organów wewnętrznych, pozostawiając żądło i gruczoł jadowy. Trzmiele mają silniej umocowane żądło z mniejszą liczbą zadziorów. W związku z tym mogą one żądlić wielokrotnie i nie powoduje to ich śmierci. Podobnie jest z osami.

Skąd wiedzieć, ze jest się uczulonym na jad owadów?

O uczuleniu na jad owadów błonkoskrzydłych lub o zakażeniu świadczy utrzymujący się przez wiele dni nasilony obrzęk (średnica odczynu powyżej 10 cm) i wymaga leczenia ogólnego lekami przeciwalergicznymi (antyhistaminowymi) i/lub antybiotykami. Koniecznie udaj się do alergologa gdy taka sytuacja wystąpi.

Ważne, żeby zidentyfikować osoby, którym grozi największe ryzyko w razie kolejnego użądlenia.
Można się o tym upewnić, wykonując punktowe testy skórne z jadem owada i badanie poziomu przeciwciał klasy IgE. Silny odczyn i wysoki poziom przeciwciał klasy IgE przeciw jadowi (oznaczony metodą RAST), wskazują na wysoki stopień ryzyka.

Środki ostrożności, jak się chronić przed owadami?

1) Chorzy z grupy wysokiego ryzyka wystąpienia w przyszłości silnej reakcji (lub ich rodzice) powinni nosić przy sobie epinefrynę (adrenalinę) w opakowaniu typu autodozownika.
2) Unikać jasnej odzieży, zwłaszcza w kolorze żółtym, który przyciąga owady,
3) Nie używać perfum
4) Unikać przebywania w pobliżu uli, gniazd os oraz pojemników na śmieci itp.

W przypadku użądlenia po spożyciu słodkich płynów, ciast lub owoców, obrzęk może rozwinąć się w jamie ustnej, obejmując wargi, język i krtań, może ponadto powodować trudności w oddychaniu. Taka osoba będzie wiedziała, że dzieje się coś poważnego- uczucie lęku, strach i poczucie choroby pojawią się od razu… W takich przypadkach najbezpieczniejsze jest przetransportowanie o do najbliższego szpitala, gdyż może rozwinąć się obrzęk krtani zagrażający życiu pacjenta. Wystąpienie objawów reakcji anafilaktycznej jest wskazaniem do wdrożenia leczenia przeciwwstrząsowego.

 

 

3 komentarze

  1. Bardzo ciekawie i przystępnie podane informacje. Na pewno mogą się przydać po niechcianym, bezpośrednim spotkaniem z osą. Mam pytanie: gdzie można sprawnie wykonać punktowe testy skórne w Katowicach w przypadku ukąszenia?

    • Punktowe testy skórne (możesz się spotkać z inną nazwą: prick test) wykonują głównie Alergolodzy. Trzeba udać się ze skierowaniem od Lekarza Rodzinnego do Poradni Alergologicznej, lub prywatnie do Alergologa. Warto najpierw sprawdzić w internecie, czy dana poradnia wykonuje testy punktowe (większość ma takie badanie w swojej ofercie, nie chcę żadnej Poradni polecać, bo to byłoby nie fair).

  2. Dziękuję za garść przydatnych porad.

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*